مقدمه: همودیالیز رایج‌­ترین درمان جایگزین عملکرد کلیه در نارسایی پیشرفته کلیوی و بسیار پرهزینه است. یکی از راهکارهای مورد استفاده برای ارتقاء کارایی و کیفیت در خدمات دیالیز استفاده از نظام پرداخت مناسب است. مطالعه حاضر به بررسی زیرساخت‌های لازم برای حرکت به سمت پرداخت‌های مبتنی بر ارزش برای خدمات دیالیز می‌پردازد.
روش‌کار: این مطالعه کیفی با استفاده از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و عمیق با صاحب‌نظران و ذینفعان کلیدی سطوح مختلف نظام سلامت در سال 1400 انجام شد. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل محتوای قراردادی و نرم‌افزار MAXQDA  نسخه ۲۰۲۰ تحلیل شدند.
یافته‌ها: داده‌‎ها پس از مصاحبه با 30 نفر از صاحب‌نظران و متخصصان حوزه پرداخت، شامل متخصصان دانشگاهی، نفرولوژیست‌ها، مسئولان وزارت بهداشت، سیاست‌گذاران، مدیران ارشد و میانی، و کارکنان سازمان‌های بهداشتی-درمانی و بیمه‌ای به اشباع نظری رسید. چهار طبقه اصلی و یازده زیر طبقه به عنوان الزامات زیرساختی شناسایی شدند. چهار حوزه اصلی شامل زیرساخت حکمرانی و نظارت با محورهای قانونمندی، نظارت اثربخش و پایش؛ زیرساخت منابع و توانمندسازی با مؤلفه‌های تأمین مالی پایدار، جبران کمبود نیروی انسانی و آموزش؛ زیرساخت اطلاعاتی و فناوری با تاکید بر یکپارچگی داده‌ها، توسعه سامانه‌های پایش و همکاری چندذینفعی؛ و در نهایت راهبردهای اجرایی و پشتیبانی با تمرکز بر اجرای آزمایشی و حمایت از عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت مانند تغذیه به عنوان الزامات اساسی شناسایی شدند.
نتیجه‌گیری: گذار به نظام پرداخت مبتنی بر ارزش در بخش دیالیز ایران، مستلزم تقویت همزمان و برنامه‌ریزی‌شده این چهار حوزه زیرساختی است و تأکید بر عدالت و پشتیبانی از بیماران محروم به عنوان عاملی کلیدی در موفقیت نظام جدید شناخته شد.