fa اثر بازتوانی قلبی بر شاخص‌های توده بدنی و توزیع چربی بدن در مبتلایان به بیماری عروق کرونر عمومى General پژوهشی Original <p><strong>مقدمه:</strong> بیشتر مبتلایان به بیماری عروق کرونر دچار اضافه وزن و یا چاقی هستند. تجمع بیش از حد چربی در حفره شکمی قویاً با ریسک فاکتور های قلبی ارتباط دارد. مطالعات زیادی نشان داده‌اند که ورزش در تعدیل ریسک فاکتورهای قلبی بسیار مؤثر است اما به تحقیقات بیشتری در زمینه شناسایی برنامه‌های مفیدتر کنترل وزن و در نتیجه کاهش ریسک فاکتور‌های قلبی نیاز است. این مطالعه با هدف تعیین اثر بازتوانی قلبی بر شاخص های توده بدنی و توزیع چربی بدن در مبتلایان به بیماری عروق کرونر طراحی شده است.<br><strong>روش‌کار:</strong> مطالعه بر روی 118 بیمار کرونری با میانگین سنی 01/8±83/53 طی برنامه 12 ماهه بازتوانی انجام شد. متغیرهای وزن، شاخص توده بدنی، توزیع چربی در بدن (دور کمر، دور باسن و نسبت دور کمر به دور باسن) در ابتدا و نیز پس از 2و6و12 ماه مورد ارزیابی قرار گرفت. از آزمون های کای- دو و t زوجی و سطح معنی‌داری 05/0p< استفاده شد.<br><strong>نتایج:</strong> در پایان مرحله تحت نظارت، شاخص های توده بدنی، وزن، دور کمر و نسبت دور کمر به دور باسن در کل بیماران به طور معنی‌داری کاهش یافت 001/0p< . اما در پایان 12 ماه کاهش کلیه شاخص‌ها نسبت به قبل از دوره بازتوانی معنی‌دار نبود. عمده تغییرات مطلوب در 6 ماه اول دوره بازتوانی بوده و در نیمه دوم دوره تغییرات مطلوب جزیی بود و یا حتی تغییرات مذکور در بعضی متغیرها برگشت یافت. <br><strong>نتیجه‌گیری:</strong> علی‌رغم تعدیل قابل توجه در شاخص‌های توده بدنی و توزیع چربی بدن پس از دوره بازتوانی، تأثیرات چشمگیرتر در مرحله تحت نظارت اتفاق افتاد، با این حال تعدیل شاخص‌های توزیع چربی در بدن در مقایسه با شاخص‌های توده بدنی و وزن، با گذشت زمان پایدارتر بوده و کمتر دستخوش تغییر یا برگشت شد و در مجموع علی‌رغم‌ کم‌توجهی بیماران در اجرای صحیح برنامه در منزل، اثرات نسبتاً پایدار تعدیل ریسک فاکتورهای مذکور قابل توجه بوده است.</p> <p><strong>Introduction: </strong>Most patients with coronary heart disease are overweight or obese. An increased accumulation of fat in the intra abdominal cavity, is highly correlated with adverse coronary risk profiles. Many studies in cardiac rehabilitation setting show that patients who exercise, present an improvement in coronary risk profile, further research is needed to define better program for weight loss and risk improvement in CAD patients. The aim of this study was to determine the effect of cardiac rehabilitation program on body composition and body fat distribution in CAD population. </p><p><strong>Methods: </strong>The study investigated 118 CAD patients (27 females and 91 males) aged 53.83±8.01 years (mean± SD) before and after 2,6 and 12 months of cardiac rehabilitation program. Outcome variables included weight, body mass index, body fat distribution indices such as waist circumference and waist to hip ratio (WHR). </p><p><strong>Results: </strong>Weight, waist circumference, W/H ratio and BMI significantly decreased after 2 months (supervised program p<0.001) but hip circumference had not significant change. All of measurements did not show significant changes in the end of program (after 12 months). </p><p><strong>Conclusions: </strong>A 2-month supervised cardiac rehabilitation program was associated with good improvements in body composition and body fat distribution. Men improved to a greater extent than the female patients. The effects of non supervised program were minimal and it needs to be reviewed. </p><p>  </p><p>Hakim Research Journal 2005 8(3) 16-24. </p> بیماری عروق کرونر، بازتوانی قلبی، شاخص‌ توده بدنی، وزن، نسبت دورکمر به دور باسن Exercise, cardiac rehabilitation program, body composition, weight loss 16 24 http://hakim.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-295&slc_lang=fa&sid=1 Masoomi MA,(MD) دکتر معصومعلی معصومی No Moradi B,(MD) دکتر بهیه مرادی Yes Nalini M,(MD) دکتر مهدی نعلینی No Nategh Sh,(BS) شوکت ناطق No Abdoli GR,(MSc) غلامرضا عبدلی No Eizadi E, (MD) دکتر الهام یزدی No