fa تجویز ومصرف منطقی دارو: مروری براستراتژی‌های 12گانه سازمان جهانی بهداشت مروری Review <p style="text-align: justify;"></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;">دریافت:20/3/94پذیرش:5/7/94</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>مقدمه:</strong> طی 10 سالگذشته شاهد رشد چشمگیر بودجه دارویی کشور از 500 میلیون دلار به رکورد 3میلیارد دلار بوده‌ایم که مهم‌ترین دلیل آنرا می‌توان تجویز ومصرف غیرمنطقی داروها دانست. مشکلی که علاوه بر تحمیل هزینه‌های هنگفت بر مردم و دولت و اتلافمنابع، منجر به کاهش کیفیت ارایه خدمات پزشکینیز می‌گردد.در مقایسه با حجم عظیم منابع صرف شده، انجام بسیاری از مداخلات کنترل تجویز ومصرف منطقی داروبه خصوص در کشورهای جهان سوم ضروری به نظر می‌رسد. مطالعه حاضربا هدف ارایه چارچوبی ازمهم‌ترین دلایل تجویز ومصرف غیرمنطقی دارو براساس استراتژی‌های 12گانه سازمان جهانی بهداشت انجام گردید.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>روش کار: </strong>مطالعه حاضر به صورت مروری نقلی در نیمهاولسال 1394، با مراجعه به سایت‌های<span dir="LTR">,PubMed ,IranDoc ,SID Magiran</span>و بااستفاده از کلیدواژه‌های استراتژی‌های <span dir="LTR">WHO</span>،مصرف منطقی دارو،تجویزمنطقی که معادل‌های لاتینیآن<span dir="LTR">prescribing </span>و<span dir="LTR">WHO strategies rational</span> و<span dir="LTR">rational Usage</span>انجام گرفت. در مجموع70 مطالعه استخراج شد که پس از بررسی مقالات در مرحله اول باحذف یافته‌های نامرتبط، 43 مقاله هم‌راستا با تحقیق استخراج گردید وبه تحلیل آن‌ها پرداخته شد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>یافته‌ها:</strong> براساس این مطالعه، استراتژی‌های 12گانه سازمان جهانی بهداشت در چهاربعد آموزشی،مدیریتی،نظارتی و مالی طبقه‌بندی شدند. یافته‌های این پژوهش حاکی از آن است که بیشترین مطالعات در این خصوص به استراتژی‌های آموزشی و مدیریتی پرداخته‌اند و استراتژی‌های نظارتی و مالی کمتر مورد توجه قرارگرفته‌اند؛ به گونه‌ای که بیشترین دلایل شناسایی شده در خصوص تجویز ومصرف غیر منطقی دارو، به دو استراتژی آموزشی و مدیریتی برمی‌گردد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> نتایج این پژوهش، چارچوبی را برای بررسی و مقایسه همزمان استراتژی‌های سازمان جهانی بهداشت در کشورهای مختلف ارایه می‌دهد. بهره‌گیری از این چارچوب باعث شناسایی بهتر ابعاد مختلف استراتژی‌های تجویز و مصرف منطقی دارو شده و با توجه به حساسیت واهمیت این موضوع در کشور ما، می‌تواند نقاط ضعف اجرایی هریک را مشخص کندو سیاست‌گذاران را برای رفع این کاستی‌ها یاری دهد.</p> <p dir="RTL"></p> <p align="center" dir="LTR" style="margin-left:-5.1pt;"><strong>Rational Use and Prescription of Drugs: A Review on WHO&#39;s 12 Strategies</strong></p> <p align="center" dir="LTR"></p> <p dir="LTR">Keyvanara M¹ (PhD), Safaeian L²(PhD), Karimi S³(PhD), Shojaiezadeh N⁴<a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title="">*</a>(MSc Student)</p> <p dir="LTR"></p> <p align="center" dir="LTR">¹<em>Social Determinates of Health Research Center, School of Management and Medical Information, </em></p> <p align="center" dir="LTR"><em>Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran</em></p> <p align="center" dir="LTR">²<em>Department of Pharmacology and Toxicology, School of Pharmacy and Pharmaceutical Sciences,R & D Food and Drug Deputy, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran</em></p> <p align="center" dir="LTR">³<em>Health Services Management, Health Management and Economic Research Center, School of Management and Medical Information, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran</em></p> <p align="center" dir="LTR">⁴<em> Health Services Management, Research Committee, Health Services Management, School of Management and Medical Information, Isfahan University of Medical science, Isfahan, Iran</em></p> <p align="center" dir="LTR"></p> <p align="center" dir="LTR"><strong>Original Article</strong></p> <p align="center" dir="LTR"><strong>Received:10 Jun 2015, Accepted:27 Sep 2015</strong></p> <p dir="LTR"></p> <p dir="LTR"><strong>Abstract</strong></p> <p dir="LTR"></p> <p dir="LTR"><strong>Introduction:</strong> During the past 10 years, drug budget have grown enormously from 500 million Dollars to 3 billion Dollars in Iran. Irrational drug prescription can cause additional costs on people/government and can waste the resources. Designing and implementing appropriate interventions to control drug prescription and usage can be effective in controlling the issue. This study was carried out to presenta framework for the most important reasons of the WHO&#39;s 12 strategies about irrational use and drug prescription.</p> <p dir="LTR"><strong>Methods:</strong> In this review article, we have searched the Google, Google scholar, SID, Magiran, Irandoc, and the PubMed with the following keywords: WHO&#39;s Strategies, rational prescribing, rational drug use, and rational use of medicine. A total of 70 related articles published in the two last decades were retrieved. After excluding the unrelated articles, data of 43 articles were extracted and analyzed.</p> <p dir="LTR"><strong>Results:</strong> According to this study, WHO&#39;s 12 strategies were classified in four educational, managerial, regulatory, and financial dimensions. Most studies had been focused on the educational and managerial strategies that seemed to be the most important reasons of irrational drug prescription.</p> <p dir="LTR"><strong>Conclusion:</strong> The results of this study provided information on the WHO&#39;s strategies in different countries. The results can be used by the policymakers to consider different dimensions of rational use and prescription of drugs in planning appropriate programs.</p> <p dir="LTR"></p> <p dir="LTR"><strong>Key words:</strong> rational use of drug, prescription, WHO strategies, Iran</p> <p dir="LTR"></p> <p></p> <p align="center" dir="LTR"><strong>Please cite this article as follows:</strong></p> <p dir="LTR">Keyvanara M, Safaeian L, Karimi S, Shojaiezadeh N.Rational Use and Prescription of Drugs: A review on WHO&#39;s 12 Strategies.Hakim Health Sys Res 2016; 18(4): 294- 305.</p> <p dir="LTR" style="margin-left:3.95pt;"></p> <div>&nbsp; <hr align="right" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p dir="LTR"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title="">*</a>Corresponding Author:Department of Health Services Management, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan,Iran. Tel: +98- 913- 2069100. E-mail: <a href="n.shojaiezadeh@yahoo.com">n.shojaiezadeh@yahoo.com</a></p> </div> </div> مصرف منطقی دارو,تجویز منطقی دارو,استراتژی‌های WHO,ایران 294 305 http://hakim.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-594&slc_lang=fa&sid=1 Keyvanara M محمود کیوان‌آرا No Safaeian L لیلا صفائیان No Karimi S سعید کریمی No Shojaiezadeh N ندا شجاعی‌زاده n.shojaiezadeh@yahoo.com Yes