fa بررسی تأثیر برنامه آموزشی مبتنی بر الگوی فرانظری بر خودکارآمدی و وابستگی به نیکوتین در افراد سیگاری پژوهشی Original <p align="justify">  <strong>مقدمه:</strong> مصرف سیگار اولین عامل قابل پیشگیری بیماری و مرگ در دنیا است و از جمله مشکلات همه جانبه بشر متمدن امروز محسوب می‌شود . هدف این مطالعه تعیین تأثیر برنامه آموزشی مدون بر خودکارآمدی و میزان وابستگی به نیکوتین در افراد سیگاری بود. </p><p align="justify">  <strong>روش کـار:</strong> مطالعه حاضر از نوع کارآزمایی بالینی بود و بر روی 110 نفر سیگاری در دو گروه درمان و مقایسه صورت پذیرفت. ابزار گردآوری داده‌ها شامل مشخصات دموگرافیک، پرسشنامه استاندارد سنجش خودکارآمدی مصرف سیگار ولیسر و آزمون استاندارد سنجش وابستگی به نیکوتین فاگشتروم بود. برای گروه درمان، پنج جلسه مشاوره فردی، درمان جایگزین با برچسب نیکوتین یا آدامس نیکوتین و مطالب آموزشی ارایه شد و پس از سه و شش ماه مداخله، میزان ترک سیگار سنجیده شد. داده‌ها از طریق آزمون آنالیز واریانس با تکرار مشاهدات، تی مستقل و آنالیز کوواریانس تجزیه و تحلیل شدند. </p><p align="justify">  <strong>یافته‌ها:</strong> قبل از مداخله آموزشی، میانگین وابستگی به نیکوتین بر اساس آزمون فاگرشتروم در گروه مقایسه و درمان به ترتیب 12/2± 12/5 و 76/2± 49/5 بود. بعد از مداخله آموزشی و فرآیند پیگیری شش ماهه، وابستگی به صورت معناداری در گروه درمان کاهش یافت (02/0= p ). میانگین نمره خودکارآمدی شش ماه بعد از مداخله در گروه درمان افزایش معناداری <br>یافت (032/0= p ). </p><p align="justify">  <strong>نتیجه‌گیری:</strong> انجام مداخلات با تأکید بر خودکارآمدی و استفاده همزمان از مشاوره فردی، درمان جایگزین با نیکوتین، و پایش و پیگیری فعال در افراد سیگاری سودمند است و در برنامه‌های ترک سیگار می‌بایست مدنظر قرار گیرد. </p><p align="justify">  </p> <p> <strong> </strong></p><p align="center">  Hekmatpou D¹ (PhD), Ouroji MA² (PhD Student), Shamsi M³ <a name="_ftnref1"><u>*</u> </a>(PhD) </p><p align="center">  </p><p align="center"> ¹<i>Department of Nursing, Nursing and Midwifery, Arak University of Medical Sciences, Arak, Iran </i></p><p align="center"> <i>²</i><i>Department of Health Education, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran </i></p><p align="center"> ³<i>Department of Public Health, Faculty of Health, Arak University of Medical Sciences, Arak, Iran </i></p><p align="center">  </p><p align="center"> <strong> Original Article </strong></p><p align="center"> <strong> Received: 19 Jan 2014, Accepted: 27 Apr 2014 </strong></p><p>  </p><p>  </p><p> <strong> Abstract </strong></p><p>  </p><p> <strong> Introduction: </strong>Cigarette smoking is the leading cause of mortalities and preventable morbidities worldwide. The aim of this study was to assess the effect of an educational program designed based on the Transtheoretical model on self-efficacy and nicotine dependency among smokers. </p><p> <strong> Methods: </strong>In this randomized clinical trial, 110 smokers were randomly allocated into two experiment and control groups. Data were collected using the demographic checklist, the Veisler’s self-efficacy questionnaire and standard Fagershtrom questionnaire. The individuals in the experiment group received five individualized counseling sessions, NRT with nicotine chewing gum, telephone follow-up and self-help manuals. The participants were followed three and six months post intervention. Data were analyzed using the repeated measure analysis of variance, analysis of covariance and independent sample t-test.</p><p> <strong> Results: </strong>The F agershtrom nicotine dependency scores were 5.12 ± 2.12 and 5.49 ± 2.76 at baseline in the control and experiment groups, respectively. The mean was significantly decreased in the six months follow-up in the experiment group (p=0.02). The mean score of the self-efficacy was significantly increased after six months in the experiment group (p= 0.032). </p><p> <strong> Conclusion: </strong>C onsidering self-efficacy enhancing, counseling, nicotine replacement therapy and telephone follow-ups within the smoking cessation interventions are beneficent. </p><p>  </p><p> <strong> Key words: </strong>self-efficacy, smoking cessation, education, Nicotine dependency </p><p> <strong> </strong></p><p>  </p><p>  </p><br clear="all" ><p> <strong> Please cite this article as follows: </strong></p><p>  Hekmatpoue D, Ouroji MA, Shamsi M. Effect of an Educational Program based on Transtheoretical Model (TTM) on Self-efficacy and Nicotine Dependency among Smokers. Hakim Health Sys Res 2014 17(2): 159<a name="_GoBack"></a>- 168. </p><p>  </p><p>  </p><br clear="all" ><hr width="33%" size="1" ><p> <a name="_ftn1"> <u>*</u> </a>Corresponding Author: Arak University of Medical Sciences, Faculty of Health, Department of Health Education, Arak, Iran. Telefax: +098-861-3656445. E-mail: <a href="mailto:dr.shamsi@arakmu.ac.ir"><u>dr.shamsi@arakmu.ac.ir</u> </a></p> خودکارآمدی, ترک سیگار, آموزش, وابستگی به نیکوتین self-efficacy, smoking cessation, education, Nicotine dependency 159 168 http://hakim.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-540&slc_lang=fa&sid=1 Hekmatpou D داود حکمت‌پو No Ouroji MA محمدعلی عروجی No Shamsi M محسن شمسی dr.shamsi@arakmu.ac.ir Yes